Εξεταστέα ύλη Αρχαίων Ελληνικών Πανελλαδικές 2026 όπως προσδιορίστηκε με την υπ’ αριθμ. 85065/Δ2/10-07-2025 Υπουργική Απόφαση έχοντας ως θέμα:
Καθορισμός εξεταστέας ύλης για το έτος 2026 για τα μαθήματα που εξετάζονται πανελλαδικά για την εισαγωγή στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση αποφοίτων Γ΄ τάξης Ημερήσιου Γενικού Λυκείου και Γ΄ τάξης Εσπερινού Γενικού Λυκείου
Η ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ
Έχοντας υπόψη:
- Τις παρ. 3 και 4 του άρθρου 106 του ν. 4610/2019 (Α΄ 70).
- Την παρ. 3 του άρθρου 2 του ν. 4186/2013 (Α΄ 193), όπως αντικαταστάθηκε με την παρ. 3 του άρθρου 7 του ν. 4692/2020 (Α΄ 111).
- Το άρθρο 4Α του ν. 4186/2013 (Α΄ 193) που προστέθηκε με την παρ. 5 του άρθρου 100 του ν. 4610/2019 (Α΄ 70) και τροποποιήθηκε με την παρ. 6 του άρθρου 7 του ν. 4692/2020 (Α΄ 111).
- Την περ. α της παρ. 2 του άρθρου 16 του ν. 4186/2013 (Α΄ 193) όπως αναριθμήθηκε και αντικαταστάθηκε με την παρ. 2 του άρθρου 42 του ν. 4351/2015 (Α΄ 164).
- Την περ. α της παρ. 3 του άρθρου 2 του ν. 3966/2011 «Θεσμικό πλαίσιο των Πρότυπων Πειραματικών Σχολείων, Ίδρυση Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής, Οργάνωση του Ινστιτούτου Τεχνολογίας Υπολογιστών και Εκδόσεων “ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ” και λοιπές διατάξεις» (Α΄ 118).
- Το άρθρο 90 του Κώδικα νομοθεσίας για την Κυβέρνηση και τα κυβερνητικά όργανα (π.δ. 63/2005, Α΄ 98), το οποίο διατηρήθηκε σε ισχύ με την περ. 22 του άρθρου 119 του ν. 4622/2019 (Α΄ 133).
- Το π.δ. 84/2019 «Σύσταση και κατάργηση Γενικών Γραμματειών και Ειδικών Γραμματειών/Ενιαίων Διοικητικών Τομέων Υπουργείων» (Α΄ 123).
- Το π.δ. 77/2023 «Σύσταση Υπουργείου και μετονομασία-Σύσταση, κατάργηση και μετονομασία Γενικών και Ειδικών Γραμματειών-Μεταφορά αρμοδιοτήτων, υπηρεσιακών μονάδων, θέσεων προσωπικού και εποπτευόμενων φορέων» (Α΄ 130).
- Το π.δ. 27/2025 «Διορισμός Υπουργών, Αναπληρωτή Υπουργού, Υφυπουργών και Αντιπροέδρου της Κυβέρνησης» (Α΄ 44).
- Τις υπ’ αρ. 35/26-06-2025 και 37/04-07-2025 πράξεις του Δ.Σ. του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής.
- Το υπό στοιχεία 443/ΕΟΕ/08-07-2025 έγγραφο του Εθνικού Οργανισμού Εξετάσεων.
- Το γεγονός ότι από την παρούσα απόφαση δεν προκαλείται δαπάνη, σύμφωνα με την υπό στοιχεία Φ.1/Γ/389/83305/Β1/08-07-2025 εισήγηση του άρθρου 24 του ν. 4270/2014 (Α΄ 143) της Γενικής Διεύθυνσης Οικονομικών Υπηρεσιών του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού.
- Το γεγονός ότι οι διατάξεις της παρούσας δεν αφορούν σε διοικητική διαδικασία για την οποία υπάρχει υποχρέωση καταχώρισης στο ΕΜΔΔ – ΜΙΤΟΣ, σύμφωνα με το άρθρο 90 του ν.4727/2020 (Α’ 184).
Αποφασίζουμε
Ορίζουμε την εξεταστέα ύλη για το έτος 2026 για τα μαθήματα που εξετάζονται πανελλαδικά για την εισαγωγή στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση αποφοίτων Γ΄ τάξης Ημερήσιου Γενικού Λυκείου και Γ΄ τάξης Εσπερινού Γενικού Λυκείου ως εξής:
ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ
| ΒΙΒΛΙΑ 2025-2026 |
| · Κοπιδάκης Μ., Πατρικίου Έ., Λυπουρλής Δ., Μωραΐτου Δ., «Αρχαία Ελληνικά, Φιλοσοφικός Λόγος», Γ΄ τάξη Γενικού Λυκείου, Υ.ΠΑΙ.Θ.Α./Ι.Τ.Υ.Ε. «ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ»
· «Αρχαία Ελληνικά, Φάκελος Υλικού» Γ΄ τάξη Γενικού Λυκείου, Υ.ΠΑΙ.Θ.Α./Ι.Τ.Υ.Ε. «ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ» · Ζαμάρου Ειρ., Μήτσης Ν., Παπανδρέου Ιφ., Εγχειρίδιο Γλωσσικής Διδασκαλίας, Υ.ΠΑΙ.Θ.Α./Ι.Τ.Υ.Ε. «ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ» · Οικονόμου Μ., Γραμματική της Αρχαίας Ελληνικής, Υ.ΠΑΙ.Θ.Α./Ι.Τ.Υ.Ε. «ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ» · Μουμτζάκης Α. Β., Συντακτικό της Αρχαίας Ελληνικής (Α΄, Β΄, Γ΄ Γενικού Λυκείου), Υ.ΠΑΙ.Θ.Α./Ι.Τ.Υ.Ε. «ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ» |
| Από το σχολικό βιβλίο: Κοπιδάκης Μ., Πατρικίου Έ., Λυπουρλής Δ., Μωραΐτου Δ., «Αρχαία Ελληνικά, Φιλοσοφικός Λόγος», Γ΄ τάξη Γενικού Λυκείου, Υ.ΠΑΙ.Θ.Α./Ι.Τ.Υ.Ε. «ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ» |
| Εισαγωγή:
Δ. Ο ΣΩΚΡΑΤΗΣ Κεφ. Δ2: Οι φιλοσοφικές ιδέες του Σωκράτη. Διαλεκτική, μαιευτική, ειρωνεία. Η αναζήτηση των ορισμών, η επαγωγική μέθοδος και η ηθική. Κεφ. Δ3: Η δίκη και ο θάνατος του Σωκράτη. Ε. Ο ΠΛΑΤΩΝ: Κεφ. Ε1: Ο βίος του. |
| Πλάτων, Πρωταγόρας:
Β. Η φιλοσοφική σημασία του διαλόγου Γ. Ο μύθος του Πρωταγόρα για τη δημιουργία του ανθρώπου και την αρετή (Στην εξεταστέα ύλη δεν περιλαμβάνονται «Ησιόδου, Θεογονία, Ο μύθος του Προμηθέα», πρωτότυπο (στ. 507- 569) και νεοελληνική απόδοσή του από τον Π. Λεκατσά, και «Αισχύλου, Προμηθέας Δεσμώτης, Η προσφορά του Προμηθέα στον ανθρώπινο πολιτισμό», πρωτότυπο (στ. 436 – 506) και νεοελληνική απόδοσή του από τον Τ. Ρούσσο). Πλάτων, Πολιτεία Εισαγωγή στην Πολιτεία 1. Νεανικές φιλοδοξίες και απογοητεύσεις, 2. Η συγγραφή της Πολιτείας, 3. Η σκηνοθεσία και τα πρόσωπα του διαλόγου, 6. Οι τρεις τάξεις, 8. Η αγωγή των φυλάκων, 12. Οι φιλόσοφοι-βασιλείς, 13. Η δικαιοσύνη. Η αλληγορία του σπηλαίου, εισαγωγικό σημείωμα. ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ Βίος και έργα Πότε και πού γεννήθηκε ο Αριστοτέλης – Λίγα λόγια για την καταγωγή του, Ο Αριστοτέλης στην Ακαδημία του Πλάτωνα: Μαθητής πρώτα, δάσκαλος στη συνέχεια, Ο Αριστοτέλης στη Μακεδονία: Δάσκαλος του Αλέξανδρου, Επιστροφή του Αριστοτέλη στην Αθήνα: Αρχίζει η τρίτη περίοδος της φιλοσοφικής του δραστηριότητας. Ο Αριστοτέλης διδάσκει στο Λύκειο, Ο Αριστοτέλης εγκαταλείπει οριστικά την Αθήνα – Το τέλος της ζωής του. Αριστοτέλης, Ἠθικά Νικομάχεια Εισαγωγή (ολόκληρη) Αριστοτέλης, Πολιτικά Εισαγωγή (ολόκληρη) |
| Από το σχολικό βιβλίο: «Αρχαία Ελληνικά, Φάκελος Υλικού» Γ΄ τάξη Γενικού Λυκείου Κείμενα αναφοράς από τις παρακάτω θεματικές ενότητες, όπως αυτά εμφανίζονται στον Φάκελο Υλικού: |
| Α. Η αντίληψη για τη φιλοσοφία: Η φιλοσοφία και η διαμόρφωση του ανθρώπου
Α.1 Γιατί φιλοσοφεί ο άνθρωπος; ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ, Μετά τα φυσικά, A 2, 98b12-28 Α.2 Η πρακτική και πολιτική διάσταση της φιλοσοφίας ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ, Προτρεπτικός πρός Θεμίσωνα, αποσπάσματα 8-9 Α.3 Η φιλοσοφία ως προϋπόθεση για την ευδαιμονία ΕΠΙΚΟΥΡΟΣ, Επιστολή στον Μενοικέα, 122
Β. Η δημιουργία της ανθρώπινης κοινωνίας και η πολιτική αρετή (Πλάτων, Πρωταγόρας) Β.4 Ο πρωταγόρειος μύθος: Η διανομή των ιδιοτήτων στα ζώα ΠΛΑΤΩΝ, Πρωταγόρας, 320c-321b (ενότητα: 2η σχολικού βιβλίου, Υ.ΠΑΙ.Θ.Α./Ι.Τ.Υ.Ε. «ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ») Β.5 Ο πρωταγόρειος μύθος: Η κλοπή της φωτιάς- έντεχνη σοφία και λόγος ΠΛΑΤΩΝ, Πρωταγόρας, 321b-322a (ενότητα: 3η σχολικού βιβλίου, Υ.ΠΑΙ.Θ.Α./Ι.Τ.Υ.Ε. «ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ») |
| Β.6 Ο πρωταγόρειος μύθος: Το δώρο του Δία-η πολιτική αρετή ως κοινή και αναγκαία ιδιότητα των ανθρώπων
ΠΛΑΤΩΝ, Πρωταγόρας, 322a-323a (ενότητα: 4η σχολικού βιβλίου, Υ.ΠΑΙ.Θ.Α./Ι.Τ.Υ.Ε. «ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ») Β.7 Η συγκρότηση της πόλεως ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ, Πολιτικά, Α 1.12, 1253a29-39 (ενότητα: 14η σχολικού βιβλίου, που δίνεται σε μετάφραση, Υ.ΠΑΙ.Θ.Α./Ι.Τ.Υ.Ε. «ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ») Γ. Η παιδεία και η αναζήτηση της αλήθειας – η ανθρώπινη φύση και το χρέος του φιλοσόφου Γ.8 Η αλληγορία του σπηλαίου: Οι δεσμώτες ΠΛΑΤΩΝ, Πολιτεία, 514a-515c (ενότητα: 11η σχολικού βιβλίου, Υ.ΠΑΙ.Θ.Α./Ι.Τ.Υ.Ε. «ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ», με προσθήκη κειμένου στον Φάκελο Υλικού) Γ.9 Η αλληγορία του σπηλαίου: Η παιδεία ΠΛΑΤΩΝ, Πολιτεία, 518b-519a, (κείμενο στον Φάκελο Υλικού) Γ.10 Η αλληγορία του σπηλαίου: Οι φιλόσοφοι ΠΛΑΤΩΝ, Πολιτεία, 519b-520a (ενότητες: 12η και 13η σχολικού βιβλίου, Υ.ΠΑΙ.Θ.Α./Ι.Τ.Υ.Ε. «ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ») Γ.11 Ο χαρακτήρας και οι στόχοι της παιδείας ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ, Πολιτικά, Θ 1.3-2.1, 1337a33-b11 (ενότητα: 20η σχολικού βιβλίου, Υ.ΠΑΙ.Θ.Α./Ι.Τ.Υ.Ε. «ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ») Δ. Ο άνθρωπος ανάμεσα στους ανθρώπους – η ηθική αρετή Δ.12 Η ηθική αρετή ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ, Ἠθικά Νικομάχεια, Β 1. 1-4, 1103a14-b2 (ενότητες: 1η και 2η σχολικού βιβλίου Υ.ΠΑΙ.Θ.Α./Ι.Τ.Υ.Ε. «ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ») Δ.13 Η Ηθική αρετή και η ηθική πράξη ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ, Ἠθικά Νικομάχεια, Β 1.5-8, 1103b2-25 (ενότητες: 3η και 4η σχολικού βιβλίου, Υ.ΠΑΙ.Θ.Α./Ι.Τ.Υ.Ε. «ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ») Δ.14 Ηθική αρετή και μεσότητα ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ, Ἠθικά Νικομάχεια, Β 6.4-8, 1106a26-b7 (ενότητα: 7η σχολικού βιβλίου, Υ.ΠΑΙ.Θ.Α./Ι.Τ.Υ.Ε. «ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ») Δ.15 Ορισμός της αρετής ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ, Ἠθικά Νικομάχεια, Β 6.10-13∙16, 1106b18-28∙ 1106b36-1107a6 (ενότητες: 9η και 10η, Υ.ΠΑΙ.Θ.Α./Ι.Τ.Υ.Ε. «ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ») Ε. Ο άνθρωπος μέσα στην πόλη – η πολιτική αρετή Ε.16 Η πόλις ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ, Πολιτικά, Α 1.1-8, 1252a1-7∙b27-32 (ενότητες: 11η και 12η σχολικού βιβλίου, Υ.ΠΑΙ.Θ.Α./Ι.Τ.Υ.Ε. «ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ») Ε.17 Ο άνθρωπος ζῷον πολιτικόν ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ, Πολιτικά, Α 1. 10-11, 1253a7-18 (ενότητα: 13η σχολικού βιβλίου, Υ.ΠΑΙ.Θ.Α./Ι.Τ.Υ.Ε. «ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ») Ε.18 Η αρχή της πλειοψηφίας ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ, Πολιτικά, Γ6. 3-4, 1281a39-b10 (κείμενο στον Φάκελο Υλικού) ΣΤ. Ο άνθρωπος πολίτης του κόσμου – η νέα οικουμένη και η επιμέλεια του εαυτού ΣΤ.21 Η νέα οικουμένη ΠΛΟΥΤΑΡΧΟΣ, Περί Ἀλεξάνδρου τύχης καί ἀρετῆς, 6 329 A-D (κείμενο στον Φάκελο Υλικού) |
| ΑΔΙΔΑΚΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ
1. ΚΕΙΜΕΝΟ Αδίδακτο πεζό κείμενο αρχαίων Ελλήνων συγγραφέων της αττικής διαλέκτου. 2. ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ – ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΟ α. Η ύλη που περιλαμβάνεται στα σχολικά βιβλία του Γυμνασίου Αρχαία Ελληνική Γλώσσα Α’, Β’, Γ’ Γυμνασίου, β. Ολόκληρη η ύλη που περιλαμβάνεται στο σχολικό βιβλίο Εγχειρίδιο Γλωσσικής Διδασκαλίας (ενότητες: 1 – 21). |
Εξεταστέα ύλη Αρχαίων Ελληνικών Πανελλαδικές 2026 όπως προσδιορίστηκε με την υπ’ αριθμ. 85065/Δ2/10-07-2025 Υπουργική Απόφαση έχοντας ως θέμα:
Καθορισμός εξεταστέας ύλης για το έτος 2026 για τα μαθήματα που εξετάζονται πανελλαδικά για την εισαγωγή στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση αποφοίτων Γ΄ τάξης Ημερήσιου Γενικού Λυκείου και Γ΄ τάξης Εσπερινού Γενικού Λυκείου
που βρίσκεται στον υπερσύνδεσμο:
https://drive.google.com/file/d/1yq6554Tp9hShOJ_WAHJYeyiFMiSOeYLj/view?usp=sharing